تبلیغات
 
 
تیشرت آریــا - شهر كلاسیك غربی

شهر كلاسیك غربی

نویسنده : محسن عقیلی سه شنبه 1 اردیبهشت 1388 03:30 ق.ظ  •  دیدگاه ها : ()  

1)شهر یونانی یا 5487 پولیس (Police):

مهمترین دستاورد زندگی شهری در یونان باستان در زمینه سازمان اجتماعی بود و نه تكنولوژی . اختراع دولتشهر(polis) گام مهمی بود كه یونانیان برداشتند . واحد زندگی مدنی در یونان شهر های با حكومت مستقل بود كه دولتشهر خوانده می شدند. در یونان باستان هر گز دولت ملی بزرگتر از شهر به وجود نیامد و برای یونانیان باستان مفهوم دولت ملی ناشناخته بود.

در یونان شهروند كسی بود كه اجدادش به خدا یا خدایانی می رسید كه 5487 مسئول و نگهبان 5487 شهر 5487 بودند 5487

( جد اسطوره ای مشترك ) به همین جهت در نیایش مشترك شهروندان شركت می كرد و حق عبادت در معبد خدایان مشترك شهروندا ن را داشت . مثلا ً مردم آتن خود از اعقاب الهه آتنا می دانستند كه الهه حامی شهر آتن بود . به همین جهت وقتی سقراط بخاطر تردید كردن در وجود خدایان محكوم شناخته شد به او اختیار دادند تا میان تبعید و یا نوشیدن جام شوكران یكی را انتخاب كند و سقراط بی درنگ نوشیدن جام زهر را برگزید زیرا برای یك شهروند یونان باستان كه منبع تمام هویتش شهری بود كه به آن تعلق داشت نفی بلد به معنای بی هویتی و نابودی كامل روحی و وضعیتی غیر قابل تحمل بود . یونانیان هیچگاه شهروندی را به واحدهای سیاسی بزرگتر از دولتشهر گسترش ندادند این كار را رومیان كردند .

 5487 5487 در دوران دموكراسی مفهوم قانون ، آزادی بیان و شخصیت فردی شهروندان بوجود آمد . دریونان باستان اعتقادبه قانون وجود داشت دموستین حكیم می گفت : " همه زندگی انسان چه در شهر بزرگ زندگی كند و چه در شهری كوچك توسط طبیعت و قانون تعیین می شود ،‌طبیعت آدمها فرد به فرد متفاوت است . اما قانون میراث عموم مردم است و برای همه یكسان است زیرا همه خواهان عدالت ،‌زیبا یی و مفیدیت هستند"، زیبایی دوستی و حساسیت هنری از ویژگیهای فرهنگ یونان باستان بود. خرد گرائی و تعقل آزاد وكنجكاوی كردن در ماهیت جهان نیز یكی دیگر از مشخصات یونانیان باستان بود و همین ویژگی باعث شد تا فلسفه در این سرزمین بال وپر بگیرد و بعد از آنجا در سرزمینهای دیگر پخش شود .

 5487 5487 5487 در یونان باستان شیوه تولید مبتنی بر برده داری بود . یونانیان خارجیانی را كه در جنگها اسیر كرده بودند به عنوان ملك و دارائی خود نگاه می كردند و آنها را در مزرعه و كارگاه به كار می گرفتند . بردگان ملك آزاد مردان یونانی محسوب می شدند . حق داشتن ملك نداشتند و جان و زندگی آنها فقط به اراده ارباب یونانی بستگی داشت . حقوق بشر و شهروندی فقط به یونانیان آزاد مربوط می شد نه بردگان ،‌خارجیان و یا زنان و كودكان. یونانیان همه خارجیان را بربر می نامیدند و چون ایشان را از اعقاب خدایان المپ 5487 نمی دانستند در نظرشان خوار و خفیف بودند و مرتبتی فروتراز انسان داشتند . یونانیان همچنین زنان و كودكان را نیز انسانهای كامل نمی دانستند . بنابراین در دوران دموكراسی آتن در شورای شهر فقط مردان آزاد یونانی اصیل شركت می كردند نه زنان ،‌بردگان یا خارجیان .

 5487 5487 5487 در مورد اقتصاد و فرهنگ شهرهای یونان باستان در بالا اشاراتی داشتیم حال به جنبه های كالبدی شهرهانگاه می كنیم :

ساختمان های عمومی : مهمترین ساختمان های عمومی شهر كلاسیك یونانی عبارت بودند از :

1- 5487 5487 5487 5487 پنیكس (pnyx) كاخ تجمع عمومی با سقف باز برای تجمع شهروندان جهت بحث و حل مسائل .

2- 5487 5487 5487 5487 آگورا (Agora) محوطه بازار مركز فعالیتهای شهری ،‌دارای شكل نامنظم .

3- 5487 5487 5487 5487 ژیمنازیوم (Gymnasium) محل ورزش و تفریح

4- 5487 5487 5487 5487 تئاتر Theatron)) محل اجرای درام ، فستیوال

5- 5487 5487 5487 5487 معبد (Acropolis) محل نیایش .

 5487

 5487 5487 5487 معابر و خانه ها :

 5487

همه شهرها یكسان براساس دفاع نظامی شكل گرفته بودند . دیوارهای اصلی شهر حول یك تپه به نام آكروپلیس كشیده شده بود و معابد عمده روی این تپه بنا شده بودند . همه بناهای مهم داخل باروی شهر مستقر بودند بجز خانه های بزرگان و اعیان سایر خانه ها خارج از دیوارهای شهر اما تا حد امكان نزدیك قلعه ساخته می شدند كوچه ها خاكی بودند .وخیابانها نیز در واقع كوچه های كثیف ، باریك و خاك آلودی بیش نبودند . بجز در ناحیه معابد و دارالحكومه كه خیابانها پهن تر و شاید سنگفرش بودند ،‌خانه های مردم عادی فشرده و محقر بودند . خانه های بزرگان كمی بهتر از بقیه خانه ها بود . هر چند شهر متكی به مازاد محصولات كشاورزی روستاها بود اما در داخل خود شهر نیز بیشتر زمین ها به باغداری اختصاص داشت . میان خانه های اغنیا و فقرا اختلاف زیادی نبود. نمای بیرونی بی پنجره بود و هر خانه دارای یك راهروی داخلی بود كه اطاقها به آن باز می شدند . نماز خانه كوچكی در خانه وجود داشت اما نیایش اصلی در معبد خارج از خانه انجام 5487 میشد . اطاقهای اصلی رو به جنوب باز می شدند اطاقها دور تادور حیاط شخصی را گرفته بودند .

آب : در آغاز آ ب باران را جمع می كردند و مصرف می كردند ، ظرفهایی در سقف خانه ها می گذاشتند و آب باران كه در آن ظرف جمع شده بود را به حیاط خانه هدایت كرده و مصرف می كردند . بعدها استخراج آب از چاهها و دیرتر كانالهای زیرزمینی و آب انبار در بعضی شهرها رایج شد .

 5487

فاضلاب : در شهرهای یونان باستان سیستم گرد آوری فاضلاب وجود نداشت و فاضلاب در كوچه ها جاری می شد. به همین جهت كوچه و خیابان بد بو بود و خانه ها همیشه پنجره های خود را بسته نگه می داشتند .

 5487

شهر سازی : اواخر قرن پنجم پیش از میلاد معماری از اهالی میلتوس به نام هیپوداموس Hippodamus نظریه های جدیدی راجع به برنامه ریزی شهری ارائه داد كه عبارت بود از نوعی نظام خیابان بندی بنام گریدیرون (Gridiron) كه به معنای خیابانهای پهن و راست بود كه یكدیگر را قطع می كردند و نوعی نقشه شطرنجی به وجود می آوردند . این سبك شهر سازی برای باز سازی شهرهایی كه توسط پارسیان تخریب شده بودند به كار رفت . ( قرن 6 پیش از میلاد ) استفاده از طرح شطرنجی باعث شد تا كوچه ها و خیابانهای پله دار به وجود آید . چون یونان سرزمینی كوهستانی بود و در اغلب شهرها پستی و بلندی و اختلاف ارتفاع وجود داشت . پله ها این اختلاف ارتفاع را حل می كردند و چون عمده رفت و آمد پیاده بود مشكلی پیدا نمی شد .

اندازه : در قرون 5و 6 پیش از میلاد شهر آتن دارای 000/40 شهروند و جمعیت كل برابر 100تا 000/150 نفر كل شامل بردگان و خارجیان بود . در اوج تمدن یونان فقط 3 شهر با جمعیتی بیش از 000/10 نفر در این سرزمین وجود داشت . یونانیان شهرهای كوچك را ترجیح می دادند . این یكی از باورهای عمیق یونانیان بود. افلاطون و ارسطو معتقد بودند كه حكومت خوب به اندازه شهر بستگی دارد . افلاطون در مدینه فاصله از دقیقاً‌4050 نفر شهروند سخن می گوید كه با زنان، بچه ها، بردگان و خارجیان به 000/60 نفر می رسند . ارسطو معتقد بود كه شهر باید آنقدر بزرگ باشد كه بتواند از خود دفاع كند و از نظر اقتصادی خود كفا باشد و آنقدر كوچك باشد كه شهروندان آن یكدیگر را بشناسند تا بتوان افراد را بر اساس لیاقت به كارهای مختلف منصوب كرد . اما علت كوچك ماندن شهرها نه 5487 فقط باور بلكه ضعف پایه تكنولوژیك بود . با چنان درجه ای از توانمندی فنی در شهر سازی داشتن شهرهای بزرگ امكان نداشت. یونانیان توانایی انتقال آب سالم در فاصله های قابل توجه را نداشتند و بدون این توانایی بزرگ شدن شهرها به معنی انتقال بیماریهای عفونی بوسیلة آب بود. ایشان همچنین وسایل حمل ونقل مناسب و كافی نیز نداشتند و با اسب و الاغ ویا پیاده جا به جا می شدند و شهر بزرگ نیازمند وسایل حمل ونقل بود.

 5487

مستعمره :(colony) سیاست تأسیس مستعمر ات كه در یونان رایج بود مانع بزرگ شدن شهرها می شد. بین 479 تا 431 پ م بیش از 000/100 خانواده به مستعمرات نقل مكان كردند . سیاست مستعمره سازی سوپاپ اطمینان جمعیت و عامل پخش جمعیت در سكونتگاههای جدید و گسترش فرهنگ و تمدن یونان در عرصه وسیعی از دنیای قدیم بود . شیوه عمل چنین بود كه هر گاه جمعیت شهری از حد معقول فراتر می رفت آزاد مردان یونانی با بزرگان و وابستگان خود به محل جدیدی مهاجرت می كردندو شهر جدیدی برای خود بنا می كردند . این شهر همیشه تابع شهر اول بود و همان خدایی از آن مراقبت می كرد كه شهر اول را تحت حمایت خود داشت .

 5487

شهر در دوران هلنیستی : منظور از دوران هلنیستی دوران سلطه مقدونیان بر یونان و ایران و برخی سرزمینهای دیگر است

[1]. اسكندر مقدونی شهرهای یونان را تسخیر كرد و متحد ساخت و بجای دولتشهر یك امپراطوری به وجود آورد. وی پس از فتح آتن در 336 پ م بر تخت نشست و بلافاصله لشكر كشی به ایران را شروع كرد و سلسله هخامنشی را برانداخت و امپراطوری تشكیل داد كه هند و آسیای مركزی و ایران و آسیای صغیر و شمال آفریقا را شامل می شد حكومت سلوكیان كه جانشینان اسكندر بودند تا 247 پ م در ایران دامه یافت و در آن سال جای خود را به اشكانیان داد كه آنها هم تحت تاثیر فرهنگ یونانی بودند .

 5487 5487 5487  5487علت پیروزی اسكندر بر دولتشهر های یونانی یكی جنگهای پلوپونز بود كه آتن را ضعیف ساخته بود و دیگر فردگرایی و اختلاف طبقاتی نسبتاً شدیدی بود كه در اواخر قرن چهارم یعنی در پایان دوره دموكراسی در یونان گسترش یافته بود . در این دوره طبقه متوسط نابود شد . تضاد میان برابری كه قانون وعده می داد و نابرابری كه شرایط اجتماعی اقتصادی به وجود آورده بود به حد اعلای خود رسید و فساد سیاسی افزایش یافت . نهایتا ً ارتش اسكندر مقدونی آتن را تسخیر كرد و بر آتن مسلط شد با وجود این یونانیان مقدونی ها را نیز جذب فرهنگ خود كردند و فرهنگ یونانی ،‌دموكراسی ، خردگرایی ، حساسیت و زیبایی دوستی یونانی باقی ماند .

 5487 5487 5487 5487 5487 5487  5487دردوران هلنیستی شهرهای بزرگ و پرجمعیتی به وجود آمدند كه نام آنها در تاریخ ثبت شده است . شهرهایی مثل پرگامون ، اسكندریه ،‌سیراكیوز . سادگی و فروتنی شهرهلنی ( شهر یونان باستان ) كم كم از میان رفت و شهرهای پرتجمل كه نمایشگر امپراطوری بودند به وجود آمدند . به ساختمانهای عمومی خزانه داری ، كتابخانه و زندان افزوده شد . باغها و پاركها و حمامهای عمومی و ویلاهای زیبا در اطراف شهر پدیدار شدند. دموكراسی پریكلسی دیگر از میان رفته بود. مشاركت مردم جنبه نمایشی یافته و اختلاف طبقاتی شدید بود .

 5487

2)شهر رُمی یا سیویتاس (Civitas):

 5487

 5487شهر به عنوان یك موجود كالبدی 5487 تحت حاكمیت سزارهای رم به حد بالایی از تكامل رسید، بطوری كه بعد از سقوط امپراطوری رم تا قرن نوزدهم طول كشید تا اروپا مجددا شهرهایی به بزرگی شهرهای امپراطوری رم ببیند .در ایران دوران شهر در حقیقت یك مركز حكومتی بود . رومیان در 5487 هر منطقه ای را كه فتح می كردند یك پادگان تاسیس می كردند 5487 و بدنبال آن كاخ حكومتی ساخته می شد و خانه ها و مراكز تجاری و تولیدی حول و حوش 5487 دارالحكومه و پادگان شكل می گرفتند و یك شهر رمی پا به عرصه وجود می نهاد..

جمعیت و تعداد شهرها : شهر رم در اوج شكوفایی خود یك میلیون نفر سكنه داشت ( البته برخی مطالعات مربوط به رم نصف این رقم را واقع بینانه تر می دانند ) بر اساس سرشماریهای رم باستان تعداد نفوس از 000/900 نفر در 96 پ م (پیش از میلاد)به بیش از 4 میلیون در 28میلادی می رسد . معلوم نیست این افزایش ناشی از گسترش شهروندی است یا به شمار آوردن زنها وبچه ها یا چیز دیگر . مهارت در تكنولوژی و سازمان اجتماعی رومیان را قادر ساخت كه چندین شهر با جمعیتی بیش از 000/200نفر بسازند و اداره كنند . ادوارد گیبونز مورخ می گوید : وقتی امپراطور كلاد یوس ( 54-41 پ م ) قدرت را به دست گرفت شش میلیون و نهصد و چهل و پنج هزار شهروند رمی را تحت حاكمیت داشت كه با زنها و بچه ها حدود 20 میلیون نفر می شدند . ایتالیای قدیم 1197 شهر داشت . اسپانیا 360شهر ،‌شمال آفریقا صدها شهر .

شهر سازی : رومیان مهندسان ماهر و شهر سازان با جراتی داشتند ، اما فاقد فلسفه یونان بودند . انگیزه درجه اول آنان اداره كردن جوامعی بود كه فتح كرده بودند به همین جهت تشكیلات اداری و سازمان سیاسی برای آنان اولویت داشت و سازمان سیاسی كه ساختند حتی تاكنون نیز آثار آن باقی مانده است . آثار رومی آن ظرافت در خط شكل ( فرم ) و روحیه آتنی را نداشت . فرم های آتنی بصورت فرمولهای ماكنیكی در آمده بود تا بتوان همه جا آنها را پیاده كرد .

 5487 5487 5487 مثل یونان باستان فقط مركز شهر پرشكوه بود . از مركز كه رد می شدیم شهر سرشار از كوچه های باریك و پیچ در پیچ بود ، با خانه هایی آلونك مانند كه اكثریت جمعیت را در خود جای می داد . شهرستانهای رم قدیم مثل پاریس ،‌وین ، كلن ، منز و لندن طراحی بیشتری داشتند . بیشتر این شهرها در آغاز پادگانهای رمی بودند و به تدریج از رشد این پادگانها شهر به وجود آمد.

ساختمان های عمومی : بناهای رومی آنچنان عظیم و غول آسا بودند كه در انسان احساس بی قدرتی و خاكساری به وجود می آوردند . میدانهای عمومی و حمام های عمومی برای رومیهای مرفه ساخته می شد 5487 (با اتكا به خراجی كه ازمردم گرفته می شد ) مركز شهر محل Forum بود.كلیزوم و تاسیسات عمومی شهری مثل حمام های عمومی و بازارها نیز مجاور یا درون فروم بودند .

خانه ها : ارتفاع بناها از 2 طبقه كه در آغاز معمول بود در شهر رم به 6،7،8 طبقه رسید بطوریكه امپراطور اوگوستوس مجبور شد حد مجاز 21 متر را بگذارد و اعلام كند كه ساختن بنا از این مرتفع تر جایز نیست . مطابق سرشماری زمان امپراطور كنستانتین در قرن چهارم میلادی 446602 بلوك آپارتمان و 1797 خانه شخصی در شهر رم بوده است .

آب و فاضلاب : رومیان خیلی از مسائل فنی شهرها را حل كردند . مثلا مسئله تامین آب بخوبی حل شد . آب شهر از طریق یك شبكه مجاری آب Aqua ducts متشكل از یك سری نهر تامین می شد . مهمترین این شبكه ها در سال 144 پ م ساخته شد كه آب را از تپه های سابین به رم منتقل می كرد . برخی نهرها كه هنوز باقی مانده شاهدی بر دقت و مهارت سازندگان آنها هستند . تكنولوژی ساختن آبراهها و انتقال آب از فواصل دور در این دوران در دسترس بود . در محله های بهتر در شهر رم سیستم فاضلاب وجود داشت كه از زیر زمین عبور میكرد . مسئله تولید گرما نیز در 5487 رم حل شده بود . شهرهای بزرگ و خیابانهای پهن كوبیده شده و سنگفرش و شبكه راههای رم قرنها تنها راه موجود در اروپا بود هنوز هم بعضی از آنها باقی هستند .

زندگی اجتماعی : جامعه رم براساس برده داری فتوحات نظامی ، بیرحمی و سنگدلی ،‌میتولوژی و خدایان اساطیری تقلید شده از یونان ، استوار بود . در آغاز اختلافات طبقاتی كمتر بود اما رفته رفته عمیق تر شد . واضح است كه با وجود نظام برده داری بعنوان شیوه غالب تولید دیگر نمی شد انتظار از میان رفتن این اختلافات را داشت . اختلاف طبقاتی و نابرابری ظلم و جور و آدمكشی زندگی را بر مردم تلخ می كرد . اما رومیان آن روزگار به برده داری عادت كرده و چیزی غیر از آن نمی شناختند . برنامه های تفریحی بسیاری در رم وجود داشت و اغلب با دستور از سوی امپراطور ترتیب داده می شد تا بردگان و شهروندان سختی ها را فراموش كنند . نمونه ای از این برنامه ها كه اغلب با خشونت و بیرحمی توام بود رها كردن شیر در میان بردگان و یا به جنگ انداختن گلادیاتورها بایكدیگر تا دم مرگ بمنظور تفریح و لذت بردن مردم بود . در تاریخ آمده در circus maximus در رم 000/150 گلادیاتور باهم می جنگیدند . تماشای درام در تئاتر بدنبال سنت یونانی در دوران رم نیز برقرار بود . جشن ها و فستیوالها همه در Forum برگزار می شد . فروم 5487 هر سزاری از فروم سزار قبلی عظیم تر بود . مردم این جاری شدن ثروت را می دیدند .

 5487 5487  5487به تدریج ازدحام و آلونك نشینی و فقر در كنار تجمع بی حساب ثروت رشد كرد . امپراطوری فربه رشد ویلاها و خانه های بزرگ در خار ج از شهر تاسیس شدند . تزئینات و تجملات از شرق وارد می شد و رهبران روز به روز خوشگذران تر می شدند . ساكنین شهر در زاغه ها می زیستند اما نجبا در خارج از شهر زندگی خوشی داشتند . كم كم كسی باقی نماند كه از رم دفاع كند . پس رم به دست بربرهای شمال برافتاد و ازمیان رفت .

 5487 5487 5487 با سقوط امپراطوری ، شهر رم بسیار كوچك شد زیرا این شهر از طریق شبكه منظم جاده ها به مقادیر زیادی كالاهای وارداتی متكی بود . كشت تجاری در شبه جزیره ایبری ( اسپانیا و پرتغال ) و آفریقای شمالی مواد غذای رم و سایرشهرهای بزرگ امپراطوری را تامین می كرد .در حقیقت مدیترانه دریایی بود كاملا تحت تسلط رم . وقتی شهرهای آفریقایی تولید كننده غلات و سایر مناطق از دست امپراطوری خارج شدند نظم امپراطوری خاتمه یافت . عصر تاریكی ( ظلمات ) فرا رسید . شهر رم تقریبا ً‌ به روستایی تبدیل شد با 000/20 نفر جمعیت ( قرن پنجم پس از میلاد ) .



منبع:
http://modernurban.mihanblog.com

آخرین ویرایش: - -

دوشنبه 27 شهریور 1396 05:28 ب.ظ
I know this site gives quality based posts and additional information, is there any other
website which presents these kinds of things in quality?
شنبه 18 شهریور 1396 03:32 ق.ظ
You're so awesome! I do not believe I have read through a single thing like
this before. So wonderful to find someone with unique thoughts on this subject.
Really.. many thanks for starting this up.
This site is one thing that is needed on the internet, someone with some originality!
جمعه 13 مرداد 1396 06:53 ق.ظ
Hello every one, here every one is sharing these kinds
of familiarity, so it's pleasant to read this webpage, and I used
to go to see this website every day.
سه شنبه 10 مرداد 1396 09:57 ق.ظ
This is my first time pay a visit at here and i am in fact impressed to read all at one place.
سه شنبه 10 مرداد 1396 01:21 ق.ظ
Hi there, every time i used to check blog posts here in the early hours in the morning, because i enjoy to
learn more and more.
سه شنبه 6 تیر 1396 06:49 ب.ظ
Whats up very cool website!! Man .. Excellent .. Superb ..

I'll bookmark your blog and take the feeds additionally?
I'm glad to find so many helpful info right here within the put up, we'd like develop extra techniques on this
regard, thanks for sharing. . . . . .
پنجشنبه 21 اردیبهشت 1396 11:09 ب.ظ
Hello my friend! I want to say that this article is awesome, great written and come with approximately all important infos.
I would like to peer more posts like this .
پنجشنبه 7 اردیبهشت 1396 07:15 ب.ظ
bookmarked!!, I like your blog!
سه شنبه 22 فروردین 1396 06:26 ب.ظ
Greetings! Quick question that's entirely off topic. Do you know how to make your site mobile friendly?
My site looks weird when viewing from my iphone 4.
I'm trying to find a theme or plugin that might be able to correct this problem.
If you have any recommendations, please share.
Thanks!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر